O co chodzi w present perfect?

O co chodzi w present perfect?

O co chodzi w present perfect?

Na początek spójrz na tabelkę wszystkich czasów:

O co chodzi w present perfect

Wstęp

To jest jeden z moich ulubionych czasów. Z jakiegoś powodu ludzie którzy uczą się angielskiego nigdy nie używają present perfect.

Jak mam nowego ucznia to pierwsze co zawsze robię to słucham czy używa czasu Present Perfect. Jeżeli używa czasu present perfect to od razu ma u mnie plusa bo od razu wiem że jest całkiem niezły z angielskiego. Jeżeli nie używa czasu present perfect to od razu wiem, że aż tak dobry z angielskiego nie jest. Dlaczego? Bo czas present perfect jest jednym z najbardziej podstawowych czasów w języku angielskim.

Uczący się angielskiego nie używają go być może dlatego, że w ich języku ten czas zwyczajnie nie istnieje, nie istnieje w takiej samej formie albo po prostu nie jest aż taki ważny. Jakoś dziwnie brzmi dla ludzi uczących się języka angielskiego i dlatego nie chcą go używać .

A ja ci powiem że czas present perfect jest czasem bardzo ważnym i zdecydowanie używaj go jeśli chcesz mówić bardzo dobrze w języku angielskim.

O co chodzi w present perfect?

Jest bardzo podchwytliwy, bo brzmi i wygląda trochę tak jakby był czasem przeszłym, a tak naprawdę jest czasem teraźniejszym. No bo jednak ‘present’, tak? ‘Present’ oznacza ‘obecnie’, ‘teraźniejszość’.

Jakby za to przetłumaczyć ‘perfect’,  ‘idealny’, ‘perfekcyjny’. Nie pasuje. To nie brzmi dobrze. Najlepsza nazwa to ‘dokonany’. Pomyśl sobie tak – jak coś jest dokonane, jak coś jest zrobione, to już jest idealne, perfekcyjne. Może tak to sobie jakoś zapamiętasz.

A więc czas present perfect mówi nie o tym co zdarzyło się w przeszłości, ale o tym jak coś co zdarzyło się w nieokreślonej przeszłości lub właśnie przed chwilą wpływa na to co jest teraz, w teraźniejszości. Najlepiej widać to na przykładzie, więc zróbmy sobie porównanie past simple (1) i present perfect (2):

  1. I watched this film – oglądałem ten film
  2. I’ve watched this film – zobaczyłem ten film

Konsekwencja, rezultat, wynik

Czas present perfect skupia się na obecnym rezultacie czegoś, co zdarzyło się w przeszłości. Nie ma znaczenia kiedy to się stało w przeszłości, o przeszłości mówi czas przeszły prosty. Liczy się jaka jest konsekwencja, jaki jest rezultat teraz. Jaki jest wynik czegoś.

‘I’ve watched this film’ – może ktoś spytał ‘chcesz iść do kina ze mną na ten nowy film o Supermanie?’ Mówisz: ‘wiesz co, już zobaczyłem ten film – ‘I’ve seen that film’ co oznacza, że nie chcesz już więcej go oglądać. Nie musisz mówić ‘zobaczyłem więc już nie chcę go oglądać’, po prostu mówisz ‘I’ve seen that film’ – ‘już zobaczyłem ten film’ i to komunikuje, że już nie chcesz go oglądać.

Jakbyś powiedział: ‘I saw that film last Monday’ –‘ oglądałem ten film w ostatni poniedziałek’, to mówisz kiedy. Używasz past simple, który mówi o czymś, co kiedyś się zdarzyło i dokładnie podajesz kiedy to się wydarzyło.

Podsumowując

  • I watched this film last Monday – widziałem ten film w ostatni poniedziałek.

Podajesz czas, czyli chcesz podkreślić kiedy.

  • I’ve watched that film – zobaczyłem ten film

Nie ma znaczenia, kiedy. Nie na tym chcesz skupić uwagę. Chcesz wyrazić taką myśl, że już zobaczyłeś film, więc konsekwencja jest taka, że nie chcesz więcej go oglądać, przynajmniej na ten moment.

Jak stworzyć czas present perfect?

Jak chcesz stworzyć ten czas to potrzebujesz podmiotu (osoby lub cokolwiek, co może wykonywać czynność) i dodaj czasownik w formie trzeciej. Pewnie uczyłeś się w szkole past participle – to właśnie to. Jeżeli uczyłeś się czasowników w języku angielskim to może pamiętasz, że przykładowo jest czasownik:

  • I see – widzę
  • I saw – widziałem
  • I’ve seen – zobaczyłem

Ostatni przykład to ta trzecia forma. To jest właśnie forma dokonana. No i tyle. Uzyskałeś present perfect.

  • Podmiot + czasownik w trzeciej formie

Proste i skomplikowane w tym samym czasie

Jednocześnie jest to proste, no bo nie ma nie wiadomo czego w tym czasie. Sama konstrukcja nie jest jakoś nie wiadomo jak skomplikowana.

Z drugiej strony samo użycie i sama logika tego czasu jest na tyle skomplikowana i na tyle dziwna, że dla większości ludzi uczących się angielskiego jest nie do ogarnięcia. Po prostu nie używają tego czasu. Zupełnie pomijają ten czas z powodów wymienionych wcześniej. A tak jak powiedziałem jako nauczyciel i ogólnie pasjonat języka angielskiego zawsze wysłuchuję tej konstrukcji. Jak ktoś dopiero się uczy angielskiego albo nawet jak jest w miarę dobry, ale nigdy nie używa czasu teraźniejszego dokonanego to wiem, że ma jeszcze spore braki. Tak więc zdecydowanie zacznij używać present perfect i od razu twój angielski wejdzie na poziom wyżej. Może jakieś…

Przykłady

  • I have seen that film – zobaczyłem ten film
  • I have been to Thailand – byłem w Tajlandii
  • I’ve told you – mówiłem ci
  • I’ve told you many times you should clean your room – mówiłem wiele razy że powinieneś posprzątać pokój

Nie ma znaczenia kiedy ktoś powiedział, że ta osoba powinna posprzątać pokój. Liczy się tylko rezultat teraz, czyli: jestem zły bo już ci wiele razy ci powiedziałem.

Ktoś może spytać czy dobrze znasz Londyn, a ty możesz powiedzieć:

  • Well, I’ve lived here for many years – już wiele lat tu mieszkam

Jaki jest rezultat, co z tego wynika, że już wiele lat mieszkasz w Londynie? Oznacza to, że dobrze znasz Londyn.

Oczywiście, jak ktoś cię spyta czy dobrze znasz Londyn możesz też po prostu powiedzieć: tak, dobrze znam Londyn. Język to nie jest matematyka. Możesz w różny sposób odpowiedzieć na coś, możesz w różny sposób przedstawić swoje myśli. Jeżeli przedstawisz w formie present perfect to po prostu chcesz przedstawić swoją myśl w formie konsekwencji.

Inne przykłady:

  • I’ve met many people in my life – poznałem wielu ludzi w moim życiu

Jaka jest konsekwencja tego? Może jesteś jakąś światową osobą albo masz wielu znajomych.

Tak więc o to tutaj właśnie chodzi. O ten rezultat. Konsekwencję czegoś.

  • By travelling abroad I’ve become a different person – podróżując za granicą stałem się inną osobą

Jaki jest rezultat? Teraz jestem inną osobą, może jesteś lepszą osobą albo coś w tym stylu.

Przydatne słowa – since, for, ever, already, yet

Since i for

W czasie present perfect często używa się ‘for’ i ‘since’. Oba słowa oznaczają ‘od’, ale używa się ich w innych sytuacjach. Tak więc jakieś przykłady:

  • I’ve lived in London since 2017 – mieszkam w Londynie od 2017

Jeżeli podajesz konkretną datę od kiedy coś się dzieje i ma swoją konsekwencję teraz, musisz użyć ‘since’.

Natomiast jak nie skupiasz się na tym od kiedy coś się dzieje tylko skupiasz się na tym ile teraz to już trwa, użyj ‘for’, czyli:

  • I’ve lived in London for 1 year – mieszkam w Londynie od roku

Mógłbyś powiedzieć, że w takim razie nie ma różnicy jak powiesz. Pomyśl jednak przez chwilę. Jak ktoś za rok czy za 10 lat usłyszy moją wypowiedź to nie będzie tak naprawdę znał ramy czasowej, bo nie podałem daty. Przy ‘since’ zawsze, nawet po latach, będzie wiadomo od kiedy.

Ever

Zauważ, że ‘ever’ często używane jest z czasem present perfect. To słowo jeszcze dodatkowo podkreśla czy coś kiedykolwiek zdarzyło się z całą tego konsekwencją w twoim życiu:

  • A: Have you ever tried sushi? – Czy kiedykolwiek próbowałeś sushi
  • B: Yes, I’ve had sushi many times – tak już wiele razy jadłem sushi

Pamiętaj, że przy he/she/it musisz użyć ‘has’:

  • Has she ever been to New York? – czy ona kiedykolwiek była w Nowym Jorku?
  • Has he ever drunk polish beer? – czy on kiedykolwiek pił polskie piwo?

No i tak to mniej więcej wygląda. Jak chcesz szybko odpowiedzieć to mówisz:

  • Yes, I have/No, I haven’t
  • Yes, she has/No, she hasn’t

Yet i already

‘Yet’ oznacza ‘jeszcze’, a ‘already’ oznacza ‘już’. Przydatne słowa jeśli mówisz o konsekwencjach, nie? Użyj ‘yet’ w pytaniach i przeczeniach, a ‘already’ w stwierdzeniach. Jakieś przykłady:

  • I’ve already eaten – już jadłem

Rezultat – nie jestem głodny, więc już nie chcę jeść

  • I haven’t been to Paris yet – jeszcze nie byłem w Paryżu
  • People haven’t been to Mars yet – ludzie jeszcze nie byli na Marsie
  • I’ve already been to the Moon – już byłem na księżycu
  • She’s had many cats already in her life – już miała wiele kotów w jej życiu
  • I haven’t had a dog yet – jeszcze nie miałem psa

Jak zadawać pytania używając present perfect?

Zamień have i podmiot  miejscami i uzyskasz pytanie:

  • Have you ever eaten this food? – czy kiedykolwiek jadłeś to jedzenie?
  • Have they ever played football? – czy oni kiedykolwiek grali w piłkę?

Może ktoś ogląda mecz na tak słabym poziomie że zastanawia się, czy ci piłkarze kiedykolwiek grali w piłkę. To taka miła wersja powiedzenia ‘są beznadziejni’.

Jak tworzyć przeczenia w present perfect?

Dołóż ‘not’ do have lub has i uzyskasz przeczenie:

  • I haven’t done this – nie zrobiłem tego
  • She hasn’t been to Australia yet – ona jeszcze nie była w Australii

Tak mniej więcej wygląda czas present perfect.  Jest to czas o którym można by dyskutować naprawdę długo – użycie tego czasu i logika tego czasu są tak inne, że nawet ten wpis jest dużo dłuższy niż wpis o innych czasach.

Mam nadzieję, że pomogłem ci zrozumieć o co chodzi w tym czasie. Jeśli masz jakieś pytania – zadawaj.

Sprawdź szybką powtórkę present perfect przed kartkówką lub sprawdzianem.

Możesz też na zawsze rozwiązać swoje problemy z gramatyką:

1 komentarz

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.